ดูแลผู้สูงอายุสมองเสื่อมเบื้องต้น ผู้ดูแลควรทำอย่างไร
ผู้สูงอายุที่หลงลืมหรือสมองเสื่อม อาจถามซ้ำ จำคนไม่ได้ หรือหงุดหงิดโดยไม่มีเหตุ สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่การแกล้งทำ แต่เป็นผลจากโรค ผู้ดูแลที่เข้าใจจะดูแลได้ใจเย็นขึ้น บทความนี้เป็นความรู้พื้นฐานทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์
เข้าใจก่อนว่าท่านเป็นอย่างไร
คนที่สมองเสื่อมไม่ได้จงใจลืมหรือดื้อ ความจำและการตัดสินใจของท่านเปลี่ยนไปจริงๆ การเถียงหรือแก้ให้ถูกบ่อยๆ มักทำให้ท่านเครียดและหงุดหงิดมากขึ้น
พูดคุยอย่างไรให้ท่านสบายใจ
- พูดช้าๆ ประโยคสั้นๆ ทีละเรื่อง
- เรียกชื่อท่านและบอกว่าเราเป็นใครทุกครั้งที่เข้าหา
- ไม่เถียง ถ้าท่านเข้าใจผิด ให้เบี่ยงไปคุยเรื่องที่ท่านชอบ
- ใช้น้ำเสียงอ่อนโยน สบตา และยิ้ม
ทำกิจวัตรให้เหมือนเดิมทุกวัน
คนสมองเสื่อมสบายใจกับสิ่งที่คุ้นเคย ตื่น ทานอาหาร อาบน้ำ และนอนเวลาเดิมทุกวัน จะช่วยให้ท่านสับสนน้อยลง วางของไว้ที่เดิม และอย่าย้ายเฟอร์นิเจอร์บ่อย
ทำให้บ้านปลอดภัย
- เก็บของมีคม สารเคมี และยาไว้ในที่ท่านหยิบไม่ได้
- ติดไฟให้สว่างทางเดินและห้องน้ำ
- เก็บพรมที่ลื่นหรือสะดุดง่าย
- ระวังประตูหน้าบ้าน เผื่อท่านเดินออกไปโดยไม่มีใครรู้
เมื่อไหร่ควรแจ้งครอบครัวหรือพบแพทย์
ถ้าท่านสับสนหนักขึ้นกะทันหัน มีไข้ ซึมมาก หรือพฤติกรรมเปลี่ยนไปเร็วผิดปกติ ให้แจ้งครอบครัวทันที เพราะอาจมีสาเหตุอื่นร่วมด้วย เช่น การติดเชื้อ ผู้ดูแลไม่ต้องวินิจฉัยเอง หน้าที่คือสังเกตและแจ้ง
ผู้ดูแลก็ต้องพักด้วย
การดูแลคนสมองเสื่อมต้องใช้ความอดทนสูง ถ้าเริ่มรู้สึกหงุดหงิด ให้ขอพักสั้นๆ หายใจลึกๆ แล้วค่อยกลับไปคุย อย่าเก็บไว้คนเดียว บอกครอบครัวหรือทีมได้